1 Do Koryntian

Pierwszy list do Koryntian

1. Paweł, powołany przez wolę Boga apostoł Jezusa Chrystusa oraz brat Sostenus, ² do zgromadzenia wybranych Boga, które jest w Koryncie, uświęconym * w Jezusie Chrystusie, powołanym świętym, razem ze wszystkimi, co wzywają - w każdym ich oraz nas miejscu ** - Imienia Pana naszego Jezusa Chrystusa; ³ łaska wam i pokój od Boga, naszego Ojca oraz Pana Jezusa Chrystusa.

⁴ Zawsze dziękuję za was mojemu Bogu z powodu danej wam w Jezusie Chrystusie łaski Boga, ⁵ że zostaliście w nim uczynieni bogatymi, w każdym słowie oraz wszelkim wyższym poznaniu *, ⁶ w miarę tego jak zostało w was utrwalone * świadectwo Chrystusa. ⁷ Tak, że nie jesteście słabszymi w żadnym darze, wyczekując objawienia * naszego Pana, Jezusa Chrystusa. ⁸ Tego, który was też umocni aż do końca, jako wolnych od zarzutów * w dniu Pana naszego Jezusa Chrystusa. ⁹ Wierny jest Bóg, przez którego zostaliście powołani do wspólnoty * Jego Syna, a naszego Pana - Jezusa Chrystusa.

¹⁰ Ale proszę was, bracia, przez Imię naszego Pana Jezusa Chrystusa, abyście wszyscy to samo mówili i nie było między wami rozłamów *, ale byście byli wyposażeni w tę samą myśl oraz w ten sam cel. ¹¹ Gdyż przy domownikach Chloe zostało mi o was dowiedzione, moi bracia, że są między wami spory *. ¹² A mówię to, ponieważ każdy z was powiada: Ja jestem Pawła, ja Apollosa, zaś ja Kefasa; a ja Chrystusa. ¹³ Czy Chrystus jest podzielony *? Czy został za was ukrzyżowany Paweł, lub w imię Pawła zostaliście ochrzczeni? ¹⁴ Dziękuję Bogu, że nikogo z was nie ochrzciłem z wyjątkiem Kryspusa i Gajusa, ¹⁵ aby ktoś nie powiedział, że zostaliście ochrzczeni względem mego imienia. ¹⁶ A, ochrzciłem też dom Stefanasa; nadto nie wiem, czy kogoś innego ochrzciłem. ¹⁷ Bowiem Chrystus nie posłał mnie chrzcić - ale głosić Dobrą Nowinę. Nie w życiowej mądrości * słowa, aby nie został zniweczony krzyż Chrystusa.

¹⁸ Gdyż słowo krzyża jest głupotą * dla tych, co giną; ale dla nas, którzy jesteśmy ratowani, jest mocą Boga. ¹⁹ Ponieważ jest napisane: Zniszczę mądrość mądrych, a rozum * rozumnych odrzucę. Izajasz 29,11; Abdiasz 8 ²⁰ Gdzież jest mądry? Gdzie uczony w Piśmie? Gdzie badacz tego wieku? Czyż Bóg nie uczynił głupią mądrości tego świata? ²¹ Bo skoro świat, przez mądrość, nie poznał Boga w mądrości Boga - Bóg postanawia * zbawić wierzących poprzez głupotę ogłaszania. ²² Więc kiedy Żydzi żądają znaków, a Grecy szukają życiowej mądrości, ²³ my ogłaszamy Chrystusa ukrzyżowanego, dla Żydów pewnie obrazę *, zaś dla Greków głupotę; ²⁴ ale dla samych powołanych, zarówno Żydów jak i Greków - Chrystusa, przejaw mocy * Boga oraz mądrości Boga. ²⁵ Ponieważ niedorzeczne Boga jest mądrzejsze od ludzi, a słabe Boga jest silniejsze od ludzi.

²⁶ Popatrzcie na wasze powołanie, bracia, że niewielu jest mądrych według ciała wewnętrznego *, niewielu silnych, niewielu szlachetnie urodzonych. ²⁷ Ale Bóg wybrał sobie to głupie świata, aby zawstydzić mądrych; Bóg też wybrał sobie to słabe świata, aby zawstydzić silne. ²⁸ Bóg także wybrał sobie to nisko urodzone świata, zlekceważone, to nieistniejące, by wniwecz obrócić istniejące; ²⁹ aby się nie przechwalała * wobec Niego żadna cielesna natura. ³⁰ Ale wy jesteście z * Niego w Jezusie Chrystusie, który stał się dla nas mądrością ** od Boga, sprawiedliwością, lecz także uświęceniem i odkupieniem, ³¹ aby było, jak jest napisane: Kto się przechwala - w Panu niech się przechwala. Jeremiasz 9,23

*1,2 co znaczy: będących świętymi (oddzielonymi, czystymi); odłączonych, jako poświęconych Bogu

**1,2 także: okolicy, okazji, sposobności

*1,5 także: wiedzy, mądrości

*1,6 także: umocnione, potwierdzone

*1,7 także: odkrycia, odsłonięcia, wyjawienia

*1,8 także: nienagannych, niespornych

*1,9 także: związku, połączenia, uczestnictwa

*1,10 także: rozdarć, niezgodności poglądów

*1,11 także: kłótnie, walki

*1,13 także: rozbity, rozczłonkowany, podzielony na obozy

*1,17 także: zręczności, wiedzy, uczoności

*1,18 także: szaleństwem

*1,19 także: inteligencję, wiedzę, znajomość

*1,21 także: jest gotowy, chce

*1,23 także: zgorszenie

*1,24 także: cudu, znaczenia

*1,26 także: osobowości opartej na cielesnej naturze, cielesnej natury

*1,29 także: chełpiła, chlubiła

*1,30 także: z powodu, od

**1,30 także: umiejętnością życia, wiedzą, nauką

2. A ja, bracia, kiedy do was przyszedłem oraz zwiastowałem wam świadectwo Boga, nie przyszedłem z powodu wybitności * mowy lub mądrości. ² Gdyż postanowiłem nie widzieć niczego ^TR w was, za wyjątkiem Jezusa Chrystusa i to ukrzyżowanego. ³ Ja zatem, pojawiłem się przy was w słabości, w bojaźni i w wielkim drżeniu, ⁴ zaś moje słowo oraz kazanie nie było w ujmujących słowach mądrości ludzi, ale w dowodzie Ducha i mocy, ⁵ aby wasza wiara nie była w mądrości ludzi, ale w mocy Boga.

⁶ Przez dojrzałych * mówimy mądrość; ale nie mądrość tego świata **, ani władców tego świata **, którzy się wniwecz obracają; ⁷ ale w tajemnicy mówimy mądrość Boga, tą, co jest zakryta, którą Bóg przed wiekami przeznaczył dla naszej chwały; ⁸ której nikt z władców tego świata nie poznał, bo gdyby poznali, to by nie ukrzyżowali Pana chwały. ⁹ Lecz mówimy jak jest napisane: Czego oko nie ujrzało i ucho nie usłyszało, i do serca człowieka nie weszło, to przygotował Bóg tym, co Go miłują. Izajasz 64,4 ¹⁰ Bóg nam to objawił przez swojego Ducha; bo Duch bada wszystko, także głębie * Boga. ¹¹ Bo któż z ludzi zna te * człowieka, jeśli nie duch człowieka, co w nim jest? Także tych * Boga nikt nie poznał, tylko Duch Boga. ¹² Ale my nie otrzymaliśmy ducha świata, ale Ducha od Boga, byśmy znali te rzeczy darowane nam przez Boga; ¹³ o których też mówimy nie w wyuczonych słowach ludzkiej mądrości - ale w nauczonych przez Ducha Świętego, porównując * duchowe do duchowych. ¹⁴ Zaś człowiek zmysłowy nie przyjmuje tych Ducha Boga, bo są mu głupotą i nie może zrozumieć, że są badane * duchowo. ¹⁵ Ale duchowy bada wszystko, zaś sam nie jest osądzany * z powodu ** niczego. ¹⁶ Bowiem kto poznał myśl * Pana, kto Go pouczy? A my mamy sposób myślenia * Chrystusa.

*2,1 także: wyniosłości, zwierzchnictwa, władzy, godności

*2,6 także: dorosłych, w pełni ukształtowanych

**2,6 także: pokolenia, doczesności, wieku

*2,10 także: ogromy

*2,11 w manuskryptach - rodzajnik

*2,13 także: łącząc, zestawiając, tłumacząc

*2,14 także: osądzane, oceniane

*2,15 jak *2,14

**2,15 także: na skutek

*2,16 także: rozum, intelekt, mądrość, usposobienie, sposób myślenia

3. Także ja, bracia, nie mogłem wam mówić jako duchowym, ale jako wewnętrznie cielesnym, jak niemowlętom w Chrystusie. ² Napoiłem was mlekiem - nie pożywieniem, bo jeszcze nie byliście w stanie, ale i teraz jeszcze nie możecie, ³ bo wewnętrznie jesteście jeszcze cieleśni. Gdyż są wśród was: Zazdrość *, kłótnia ** i podział ***. Czyż nie jesteście wewnętrznie cieleśni i żyjecie według cielesnego człowieka? ⁴ Bo gdy ktoś mówi: Ja jestem Pawła, a drugi: Ja Apollosa, czyż nie jesteście wewnętrznie cieleśni? ⁵ Kim więc, jest Paweł? A kim Apollos? Tylko inaczej sługami, przez których uwierzyliście, oraz tymi, jak Pan każdemu dał. ⁶ Ja zaszczepiłem, Apollos podlewał, ale wzrost dał Bóg. ⁷ Tak, że ani ten, co zaszczepia nie jest kimś, ani ten, co podlewa - ale Bóg, który daje wzrost. ⁸ Ale ten, co zaszczepia oraz ten, co podlewa są jednym i każdy weźmie swoją zapłatę * według własnego trudu. ⁹ Gdyż jesteśmy pomocnikami Boga; polem * Boga, jesteście budowlą Boga.

¹⁰ Według łaski Boga, która została mi dana, założyłem fundament podobnie jak mądry budowniczy, lecz kto inny na nim buduje. Ale niech każdy uważa jak nadbudowuje. ¹¹ Gdyż innego fundamentu nikt nie może położyć, na równi z tym, co jest ustanowiony i którym jest Jezus Chrystus. ¹² A czy ktoś na tym fundamencie nadbudowuje złotem, srebrem, kosztownymi kamieniami, drewnem, sianem, słomą, ¹³ każdego praca stanie się jawna, bo w ogniu zostanie objawiona; gdyż ów dzień * ją pokaże i ogień wypróbuje jaką jest praca. ¹⁴ Jeśli czyjaś praca pozostanie - ta, którą nadbudował - ten otrzyma nagrodę. ¹⁵ Jeśli czyjaś praca spłonie - ten poniesie stratę; jednak on sam będzie zbawiony, ale tak tylko jak wśród * ognia. ¹⁶ Nie wiecie, że jesteście Świątynią Boga oraz że Duch Boga w was mieszka? ¹⁷ A jeśli ktoś skaża * Świątynię Boga - tego Bóg niszczy, bowiem przybytek Boga, którym wy jesteście, jest święty.

¹⁸ Niech nikt nie zwodzi samego siebie; jeśli ktoś między wami uważa, że jest mądry na tym świecie, niech się stanie głupi *, aby mógł stać się mądrym. ¹⁹ Bo mądrość tego świata jest głupotą u Boga, ponieważ jest napisane: Ten, który łapie mądrych w ich chytrości *. Job 5,13 ²⁰ I znowu: Pan poznaje dyskusje * mądrych, że są próżne **. Psalm 94,11 ²¹ Tak, że niech się nikt nie przechwala między ludźmi; bo wszystko jest wasze, ²² czy Paweł, czy Apollos, czy Kefas, czy świat, czy życie, czy śmierć, czy rzeczy nastałe obecnie, czy te, co mają nastąpić; wszystko jest wasze; ²³ zaś wy Chrystusa, a Chrystus Boga.

*3,3 także: gwałtowność, zawiść

**3,3 także: spór, walka, niezgoda

***3,3 także: bunt

*3,8 także: nagrodę, karę

*3,9 także: posiadłością ziemską

*3,13 także: czas, termin

*3,15 także: z powodu

*3,17 także: gubi, pustoszy, gwałci, niszczy

*3,18 także: niedorzeczny

*3,19 także: przebiegłości, nikczemności, podstępności, złośliwości

*3,20 także: myśli, opinie, rozważania

**3,20 także: głupie, bezużyteczne, puste

4. Tak tylko niech nas człowiek uważa - jako poddanych Chrystusa i szafarzy tajemnic Boga. ² Wśród szafarzy już tutaj jest wymagane *, aby każdy mógł być znaleziony wiernym **. ³ A dla mnie jest za najmniejszą sprawę, gdybym przez was miał zostać oceniony, albo przez ludzki trybunał. Przecież ani nie osądzam samego siebie, ⁴ gdyż niczego we mnie nie mogę zobaczyć - lecz nie w tym jestem uznany za sprawiedliwego; zaś tym, który mnie ocenia, jest Pan. ⁵ Tak, że nie osądzajcie czegoś przed czasem, aż przyjdzie Pan, który oświetli * sekretne ciemności oraz wyjawi zamiary ** serc; a wtedy każdy będzie miał uznanie od Boga. ⁶ Zaś dla was, bracia, na mnie i Apollosa przeniosłem * tamte sprawy, abyście się wśród nas nauczyli, niczego nie rozumieć ** ponad to, co jest napisane. By w stosunku do innego brata, ani jeden się nie nadymał próżnością nad drugiego. ⁷ Bowiem kto cię oddziela? A co masz, czego nie wziąłeś? Zaś jeśli wziąłeś, dlaczego się przechwalasz, jakbyś nie wziął? ⁸ Jesteśmy już nasyceni *, już się wzbogaciliście; bez nas panujecie, i obyście naprawdę królowali, i abyśmy my razem z wami panowali. ⁹ Gdyż myślę, że nas, apostołów, Bóg najlichszymi obwołał, jakby skazanymi na śmierć, bo staliśmy się widowiskiem dla świata, aniołów i ludzi. ¹⁰ Myśmy głupi z powodu * Chrystusa - zaś wy mądrzy ** w Chrystusie; myśmy słabi - zaś wy silni; wy wspaniali *** - zaś my pogardzani. ¹¹ W tej chwili, aż do tej pory, i łakniemy, i pragniemy, i jesteśmy nadzy, i jesteśmy policzkowani, i jesteśmy wędrowcami, ¹² pracujemy zarabiając własnymi rękami; znieważani - błogosławimy, prześladowani - wytrzymujemy, ¹³ obrzucani oszczerstwami - wzywamy *; staliśmy się jakby odpadkami ** tego świata, śmieciami wszystkich, aż do teraz.

¹⁴ Piszę to, nie aby was zawstydzić, lecz przemawiając do rozumu *, jako moim umiłowanym dzieciom. ¹⁵ Bo choćbyście mieli bardzo dużo nauczycieli * w Chrystusie, ale macie niewielu rodziców; bowiem, przez Ewangelię, ja was wydałem w Jezusie Chrystusie.

¹⁶ Zatem zachęcam was - stawajcie się moimi naśladowcami. ¹⁷ Z tego powodu posłałem wam Tymoteusza, który jest moim umiłowanym dzieckiem oraz wiernym w Panu; ten wam przypomni moje drogi * w Chrystusie, jak wszędzie, w każdym zgromadzeniu wybranych nauczam. ¹⁸ Ale ponieważ ja do was nie przychodzę, niektórzy nadęli się próżnością. ¹⁹ Lecz przyjdę do was szybko, jeśli Pan zechce, i poznam, nie mowę tych nadętych - ale moc. ²⁰ Bowiem Królestwo Boga nie przejawia się w mowie - ale w mocy. ²¹ Co chcecie? Mam do was przyjść przy pomocy pastuszego kija, czy w duchu miłości i łagodności?

*4,2 także: pożądane, badane

**4,2 także: mającym wiarę, godnym zaufania

*4,5 także: wyjawi, obwieści, objaśni

**4,5 także: cele, wole, zgody

*4,6 także: zastosowałem, przekształciłem

**4,6 także: myśleć, sądzić, mniemać, wiedzieć, być świadomym, mieć na celu

*4,8 także: napełnieni, zadowoleni

*4,10 także: dla, dzięki, przez

**4,10 także: rozumni, rozsądni, roztropni

***4,10 także: sławni, szanowani, cieszący się uznaniem, znakomici, zaszczytni

*4,13 także: zapraszamy, zachęcamy, pobudzamy, prosimy

**4,13 także: wyrzutkami, śmieciami, brudami

*4,14 także: napominając, ostrzegając

*4,15 także: odprowadzających do szkoły

*4,17 także: nauki

5. Ogólnie słychać o cudzołóstwie między wami i to o takim cudzołóstwie, które nawet wśród pogan nie jest nazywane *; że ktoś ma żonę ojca. ² A wy jesteście nadęci próżnością oraz wcale, bardziej się nie smucicie, aby z pośrodku was pozbyć * się sprawcy tego czynu? ³ Bo oto ja, będąc nieobecny ciałem, ale obecny duchem, więc jak gdyby będąc obecny - już oddzieliłem * tego, który tak to uczynił, ⁴ w Imieniu Pana naszego Jezusa Chrystusa. Zbierzcie was i mojego ducha, oraz z mocą naszego Pana Jezusa Chrystusa, ⁵ oddajcie * takiego szatanowi na zniszczenie ** cielesnej natury, aby duch mógł zostać zachowany przy życiu w dniu Pana Jezusa. ⁶ Nie jest szlachetna ta wasza chluba. Nie wiecie, że mało znaczący kwas całe ciasto zakwasza? ⁷ Wyczyśćcie dawny kwas, abyście byli nowym ciastem, w miarę tego jak jesteście przaśni *; gdyż i na naszą Paschę ** Chrystus za nas został zabity na ofiarę. ⁸ Tak, że powinniśmy świętować nie w starym kwasie zła * i niegodziwości **, ale w przaśnikach *** czystości **** i prawdy. ⁹ Napisałem wam w liście, aby się nie mieszać * z nierządnymi. ¹⁰ Ale nie z nierządnymi tego świata w ogóle, lub chciwcami, rabusiami, czy też z bałwochwalcami - gdyż bylibyście zobowiązani zaraz wyjść ze świata. ¹¹ Ale teraz wam napisałem, aby się nie mieszać w takim przypadku, gdyby ktoś, nazywając się bratem - był nierządnym, chciwcem, lub bałwochwalcą, albo rzucającym obelgi, czy też pijakiem lub rabusiem; aby z takim i razem nie jeść. ¹² Gdyż po co mi oddzielać * tych z zewnątrz? Czyż nie wy oddzielacie tych wewnątrz? ¹³ Zaś tych z zewnątrz osądzi Bóg. Pozbądźcie się * niegodziwca spośród was samych.

*5,1 składniej: nie ma nazwy

*5,2 także: podnieść do góry

*5,3 także: rozsądziłem, postanowiłem

*5,5 także: wydajcie, przekażcie, pozostawcie

**5,5 także: ruinę, zagładę

*5,7 co znaczy: nie zakwaszeni

**5,7 co znaczy: Ominięcie (od gniewu)

*5,8 także: występku, krzywdy, cierpienia

**5,8 także: łajdactwa

***5,8 dosłownie: w przaśnych

****5,8 także: prawości, szczerości

*5,9 także: łączyć, utrzymywać stosunki

*5,12 także: badać, sądzić, oceniać, rozstrzygać, postanawiać

*5,13 także: podnieście do góry

6. Ktoś z was się odważa, mając sprawę przeciw drugiemu, sądzić się przed niesprawiedliwymi, a nie przed świętymi? ² Czyż nie wiecie, że święci będą sądzić świat? A jeśli świat jest przez was sądzony, czy jesteście niegodni najmniejszych sądów? ³ Nie wiecie, że będziemy sądzić aniołów, a cóż dopiero sprawy doczesne? ⁴ Zatem jeśli macie doczesne rozstrzygnięcia, to jako sędziów sadzajcie tych zlekceważonych * w zgromadzeniu wybranych. ⁵ Ku zawstydzeniu wam to mówię. Tak dalece nie ma pomiędzy wami, między tymi, co są w środku, żadnego mądrego, który będzie mógł rozsądzić swojego brata? ⁶ A brat sądzi się z bratem, i to przed niewierzącymi *? ⁷ Zatem już to, rzeczywiście, jest wśród was niepowodzeniem, że macie sądy sami z sobą. Czemu raczej nie znosicie krzywdy? Czemu raczej nie dajecie się obrabować? ⁸ Ale to wy krzywdzicie oraz dopuszczacie się oszustwa, i to względem braci. ⁹ Czyż nie wiecie, że niesprawiedliwi nie odziedziczą Królestwa Boga? Nie prowadźcie na manowce; ani rozpustnicy, ani bałwochwalcy, ani cudzołożnicy, ani zmysłowi *, ani mężołożnicy **, ¹⁰ ani oszuści *, ani chciwcy, ani pijacy, ani rzucający obelgi, ani rabusie nie odziedziczą Królestwa Boga. ¹¹ A tacy niektórzy byli; ale się obmyliście, ale zostaliście uświęceni, ale zostaliście uznani za sprawiedliwych w Imieniu Pana Jezusa i w Duchu naszego Boga. ¹² Wszystko mi wolno, ale nie wszystko jest pożyteczne; wszystko mi wolno, ale ja nie będę pod władzą * z powodu ** czegoś ***. ¹³ Pokarmy są dla brzucha, a brzuch dla pokarmów; ale Bóg i to, i tamte wniwecz obróci. Zaś ciało nie jest dla cudzołóstwa, ale dla Pana, a Pan dla ciała. ¹⁴ Zaś Bóg i Pana wskrzesił, i nas obudzi dzięki swej mocy. ¹⁵ Nie wiecie, że wasze ciała są członkami Chrystusa? Zatem, czy po podniesieniu do góry członków Chrystusa, mam je uczynić członkami prostytutki? Nie może być! ¹⁶ Lub nie wiecie, że kto się łączy z prostytutką, jest z nią w czasie złączenia jednym ciałem? Bo mówi: Dwoje będą ku jednej, cielesnej naturze. I Mojżesza 2,24 ¹⁷ Zaś kto się łączy z Panem, jest z nim w czasie złączenia jednym Duchem. ¹⁸ Wystrzegajcie się prostytucji. Wszelki grzech, który mógłby uczynić człowiek jest na zewnątrz * ciała; zaś kto uprawia prostytucję grzeszy co do własnego ciała. ¹⁹ Czyż nie wiecie, że wasze ciało jest świątynią Ducha Świętego, który jest w was i którego macie od Boga? I nie jesteście was samych, ²⁰ gdyż zostaliście kupieni dla szacunku *; zatem wynoście Boga w waszym ciele i w waszym duchu, które są Boga.

*6,4 także: za nic uważanych

*6,6 także: nie budzącymi zaufania

*6,9 także: rozwiąźli, miękcy, delikatni

**6,9 także: homoseksualiści

*6,10 także: złodzieje

*6,12 także: będę miał władzy

**6,12 także: na skutek, wśród

***6,12 także: kogoś

*6,18 także: bez, poza, oprócz

*6,20 także: zaszczytu, nagrody, godności

7. A o tym, co mi napisaliście: Szlachetnie jest dla człowieka nie dotykać niewiasty; ² ale z powodu prostytucji *, niech każdy ma swoją żonę, a każda kobieta niech ma swojego męża. ³ Mąż niech oddaje żonie winną życzliwość, i podobnie też żona mężowi. ⁴ Nie żona włada własnym ciałem - ale mąż; i podobnie, także nie mąż włada własnym ciałem - ale żona. ⁵ Nie pozbawiajcie się wzajemnie; chyba, że z uzgodnienia, do czasu, aby oddać się modlitwie i poście, a potem znowu razem się zejdźcie, aby was szatan nie doświadczył z powodu waszego braku opanowania *. ⁶ Lecz mówię to z wyrozumiałości, a nie z powodu nakazu. ⁷ Chciałbym też, żeby wszyscy ludzie byli tacy jak ja; ale każdy ma własny dar od Boga, ten taki, a ten tylko taki.

⁸ Więc mówię nieżonatym i wdowcom, że jest im szlachetnie, jeśli mogą trwać * jak i ja. ⁹ A jeśli nie panują nad sobą, niech zawrą małżeństwo, bo lepiej jest się zaślubić, niż być roznamiętnionym *. ¹⁰ Zaś zaślubionym nakazuję, nie ja, ale Pan, by kobieta nie odłączała się od mężczyzny. ¹¹ A jeśli chciała się odłączyć, niech trwa niezamężna, lub niech się pojedna z mężem; a mąż niech nie odrzuca żony. ¹² Zaś pozostałym ja mówię, nie Pan; jeżeli jakiś brat ma niewierzącą żonę, a ta zgadza się z nim żyć, niech jej nie odrzuca. ¹³ A jeśli jakaś żona ma niewierzącego męża, a on zgadza się z nią żyć, niechaj go nie odrzuca. ¹⁴ Bowiem niewierzący mąż jest uświęcony w * żonie, a niewierząca żona jest uświęcona w mężu; gdyż inaczej wasze dzieci byłyby nieczyste, a teraz są święte *. ¹⁵ Zaś jeśli niewierzący się odłącza, niech się odłącza, w takich przypadkach brat albo siostra nie jest poddanym *; jednak Bóg was powołał w pokoju. ¹⁶ Bo, co ty wiesz kobieto? ^TR Czy ocalisz męża od śmierci *? Albo, co ty wiesz mężczyzno? ^TR Czy ocalisz żonę od śmierci *? ¹⁷ Lecz tylko tak, jak każdemu Bóg przeznaczył i jak każdego Pan powołał - tak niech żyje; tak to też porządkuję * we wszystkich zborach. ¹⁸ Został ktoś powołany jako obrzezany? Niech nie naciąga sobie napletka. Został ktoś powołany w nieobrzezaniu? Niech się nie obrzezuje. ¹⁹ Samo obrzezanie jest niczym oraz nieobrzezanie jest niczym, ale zachowywanie * poleceń Boga. ²⁰ Niech każdy trwa w tym powołaniu, w którym został powołany. ²¹ Zostałeś powołany jako niewolnik? Niech cię to nie martwi; ale jeśli możesz być wolny, to raczej z tego korzystaj. ²² Bo powołany w Panu niewolnik - jest wolnym Pana; podobnie, powołany wolnym - jest niewolnikiem Chrystusa. ²³ Dla zaszczytu * zostaliście kupieni; nie stawajcie się niewolnikami ludzi. ²⁴ Każdy, w czym został powołany, bracia, w tym niechaj trwa przy Bogu.

²⁵ Zaś odnośnie dziewic * nie mam nakazu Pana; ale wydaję opinię, ponieważ gdy od Pana dostąpiłem litości **, pozostaję człowiekiem godnym zaufania ***. ²⁶ Uważam więc, że jest to stosowne dla człowieka z powodu nastałego obecnie utrapienia, że tak jest szlachetnie. ²⁷ Jesteś związany z żoną? Nie szukaj rozwiązania *. Jesteś uwolniony od żony? Nie szukaj kobiety. ²⁸ Zaś jeśli się zaślubisz - nie zgrzeszyłeś; a jeśli panna się zaślubi - nie zgrzeszyła; ale tacy będą mieć utrapienie w ciele wewnętrznym, a ja was oszczędzam. ²⁹ I mówię to, bracia, gdyż pozostały czas jest skrócony; w końcu po to, aby i ci, co mają żony - byli jak nie mający; ³⁰ a ci, co płaczą - jak nie płaczący; a ci, co się radują - jak się nie radujący; a ci, co kupują - jak nie posiadający *; ³¹ a ci, co posługują się światem - jak go nie używający; bowiem przemija forma * tego świata. ³² A chcę, byście ^TR byli bez trosk. Nieżonaty zajmuje się tymi sprawami, które są Pana - jak zadowolić Pana; ³³ zaś żonaty zajmuje się tymi świata - jak zadowolić żonę. ³⁴ Panna i mężatka tworzą dwa obozy. Niezamężna zajmuje się tymi Pana, aby mogła być czysta ciałem i duchem; zaś poślubiona zajmuje się tymi świata, aby mogła zadowolić męża. ³⁵ A mówię to, odnośnie ^TR bycia pożytecznym; nie by nałożyć wam sidło, ale dla ustawicznej znakomitości i wytrwałości przy Panu. ³⁶ Jeśli ktoś uważa, że niewłaściwie się zachowuje wobec swojej panny - gdyby była się starzejącą, oraz tak musiało się stać - niech czyni co chce, nie zgrzeszy; niech się poślubiają. ³⁷ A kto niewzruszenie postanowił w sercu, nie mając konieczności, ale mając władzę nad własną wolą, i rozstrzygnął to w swoim sercu, aby strzec swojej dziewicy - szlachetnie uczyni. ³⁸ Tak, że dobrze czyni ten, kto swą pannę wydaje za mąż; ale lepiej czyni ten, kto nie wydaje za mąż. ³⁹ Żona jest związana zwyczajem * do tego czasu, aż jej mąż żyje; a jeśli zasnął **, jest wolna dla tego, z którym chce zostać zaślubioną, ale jedynie w Panu. ⁴⁰ Zaś jest błogosławioną *, jeśliby wytrwała w ten sposób, w zgodzie z moją radą; a uważam, że ja także mam Ducha Boga.

*7,2 także: nierządu

*7,5 także: niemocy, braku siły

*7,8 także: pozostać w tym samym stanie

*7,9 także: płonąć, być podnieconym, być wypalanym

*7,14 także: przy, przez

**7,14 co znaczy: czyste i oddzielone

*7,15 także: niewolnikiem

*7,16 także: uratujesz, zbawisz

*7,17 także: nakazuję

*7,19 także: strzeżenie, przestrzeganie

*7,23 także: szacunku, honoru, wartości

*7,25 także: panien

**7,25 także: miłosierdzia

***7,25 także: wiernym, wierzącym, mającym wiarę

*7,27 także: uwolnienia, rozwodu

*7,30 także: zatrzymujący, zawładniający

*7,31 także: kształt, postać

*7,39 także: prawem

**7,39 także: umarł

*7,40 także: szczęśliwą

8. Zaś o rzeczach ofiarowanych wizerunkom * wiemy, że wszyscy mamy wyższe poznanie **. Wyższe poznanie nadyma próżnością, a miłość buduje ***. ² Ale jeśli ktoś uważa, że coś wie * - jeszcze nic nie wie, jak należy wiedzieć. ³ A jeśli ktoś miłuje Boga, ten jest od * Niego przekonany. ⁴ Zatem odnośnie pokarmów ofiarowanych wizerunkom wiemy, że wizerunek * na świecie jest niczym i że nikt nie jest Bogiem, tylko Jeden. ⁵ A jeśli nawet - czy to w Niebie, czy na ziemi - są nazywani bogami, czyli jak gdyby są liczni bogowie oraz liczni panowie; ⁶ ale dla nas jest jeden Bóg Ojciec, z którego wszystko, a my dla * Niego, i jeden Pan Jezus Chrystus, przez ** którego wszystko, a my przez ** Niego. ⁷ Ale nie we wszystkich jest wyższe poznanie; a niektórzy, z ich sumieniem, aż do teraz jedzą to, jak gdyby ofiarowane wizerunkom, zaś ich sumienie - będąc chore - jest splamione *. ⁸ Choć pokarm nas nie postawi przy Bogu; ani wtedy, gdy nie zjedliśmy, ani ^TR wtedy, kiedy zjedliśmy; zatem nie pozostajemy w tyle. ⁹ Ale uważajcie, by przypadkiem ta wasza wolność nie stała się zgorszeniem * słabych. ¹⁰ Gdyż jeśli ktoś by cię ujrzał - a masz wyższe poznanie - gdy zajmujesz miejsce przy stole w świątyni bałwana, czyż sumienie tego, który jest słabym, nie nabierze śmiałości do jedzenia potraw ofiarowanych wizerunkom? ¹¹ Bo ten słaby, dla którego umarł Chrystus, jest zagubiony w twoim wyższym poznaniu. ¹² I tak, stając się winnym * względem braci oraz raniąc ich chore sumienie, stajecie się winni względem Chrystusa. ¹³ Dlatego jeśli potrawa gorszy mojego brata, nie powinienem jeść mięsa aż do wieczności, abym nie zgorszył mojego brata.

*8,1 także: ofiarach bałwochwalczych

**8,1 także: mądrość (od Boga)

***8,1 także: podnosi, ulepsza, opiera coś na czymś, nabiera śmiałości

*8,2 ; *8,3 także: zna, umie, potrafi

**8,3 także: na skutek, wśród

*8,4 także: obraz, figura, posąg, bałwan

*8,6 także: ku

**8,6 także: dla, z powodu, wśród

*8,7 także: skażone, zepsute, zdemoralizowane

*8,9 także: przyczyną potknięcia, przeszkodą, obrazą, skaleczeniem

*8,12 także: grzesząc, chybiając celu

9. Nie jestem apostołem? Nie jestem wolny? Czy nie ujrzałem Jezusa, naszego Pana? A wy nie jesteście moim wynikiem dzieła * w Panu? ² Choć nie byłem apostołem innych - ale jestem waszym; bo jesteście pieczęcią mojego apostolstwa w Panu. ³ Taka jest moja obrona względem tych, którzy mnie oczerniają. ⁴ Czyż nie mamy wolności, aby zjeść i wypić? ⁵ Czyż nie mamy wolności, by zabierać ze sobą siostry - kobiety *, podobnie jak pozostali apostołowie oraz bracia Pana i Kefas? ⁶ Czy tylko ja jeden i Barnabasz nie mamy wolności, by się nie trudzić? ⁷ Czy kto kiedy służy w wojsku na własnym żołdzie? Kto sadzi winnicę, a nie spożywa jej owocu? Albo kto pasie trzodę, a nie je z mleka trzody? ⁸ Nie z człowieka to mówię; czy i Prawo tego nie mówi? ⁹ Bowiem w Prawie Mojżesza jest napisane: Nie zamkniesz ust * bykowi, który młóci. V Mojżesza 25,4 Czy Bóg się martwi o byki? ¹⁰ Czy raczej z powodu nas to mówi? Gdyż dla nas zostało napisane, że kto orze - powinien orać w nadziei, a kto młóci - młócić w nadziei, oraz według swojej nadziei uczestniczyć *. ¹¹ Jeśli my zasialiśmy wam duchowe, czyż będzie znaczące, gdybyśmy wasze cielesne * zbierali? ¹² Czy inni są uczestnikami waszej mocy *, a nie raczej my? Jednak nie posłużyliśmy się tą mocą, ale wszystko znosimy, abyśmy nie wydali jakiejś przeszkody Dobrej Nowinie Chrystusa. ¹³ Nie wiecie, że ci, co się trudzą przy świętych - ze świętych spożywają; a ci, co usługują ołtarzowi mają dział z ołtarzem? ¹⁴ Tak też Pan nakazał tym, co zwiastują Dobrą Nowinę, aby żyć z Ewangelii. ¹⁵ Ale ja nie potrzebowałem * żadnej z tych rzeczy. I nie napisałem tego po to, by tak się przy mnie działo; gdyż szlachetnie mi raczej umrzeć, niż żeby ktoś zniweczył moją chlubę. ¹⁶ Ponieważ nie jest mi chlubą jeśli głoszę Dobrą Nowinę, bo spoczywa na mnie ta konieczność; gdyż biada mi, jeślibym Ewangelii nie głosił. ¹⁷ Bo jeślibym to czynił z własnej woli - miałbym wynagrodzenie; zaś jeśli nie z własnej woli - to zostało mi powierzone szafarstwo. ¹⁸ Więc jakie jest moje wynagrodzenie? To, abym głosząc Dobrą Nowinę nie obciążoną kosztami - mógł wprowadzić ową Dobrą Nowinę Chrystusa, i * nie nadużył mej mocy ** w Ewangelii.

¹⁹ Bo będąc wolnym od wszystkich, samego siebie uczyniłem niewolnikiem wszystkich, abym większą ilość pozyskał. ²⁰ I stałem się dla Żydów jako Żyd, abym Żydów pozyskał; dla tych pod Prawem - jakby będący pod Prawem, abym tych pod Prawem pozyskał; ²¹ a dla tych będących bez Prawa * - jakby będący bez Prawa, nie będąc bez Prawa Boga, lecz pod Prawem Chrystusa, abym bezbożnych pozyskał. ²² Stałem się dla chorych jakby chory, abym chorych pozyskał. Wszystkim jestem wszystkim, abym w każdym wypadku jakichś wyratował. ²³ A to czynię dla Ewangelii, abym stał się jej współuczestnikiem.

²⁴ Nie wiecie, że ci, co biegną na stadionie - wszyscy biegną, ale jeden bierze * nagrodę? Tak biegnijcie abyście ją pochwycili **. ²⁵ A każdy, kto współzawodniczy, we wszystkim jest wstrzemięźliwy *; otóż tamci, aby wziąć przemijającą chwałę **, ale my wieczną. ²⁶ Zatem ja nie biegnę tak, jak na niepewne; nie walczę na pięści tak, jak ten, który bije powietrze; ²⁷ ale dokuczam mojemu ciału oraz je ujarzmiam, bym przypadkiem ogłosiwszy innym, sam nie stał się niezdatny *.

*9,1 także: czynem, korzyścią

*9,5 także: żony

*9,9 także: nałożysz kagańca

*9,10 także: być częścią, wspólnie spożywać

*9,11 dotyczące cielesnej natury

*9,12 także: wolności, władzy

*9,15 także: pragnąłem, korzystałem

*9,18 dosłownie: ku

**9,18 tak jak *9,12

*9,21 także: bezbożnych, niegodziwych

*9,24 także: ogarnia, pojmuje zmysłami, rozumie, przyjmuje

**9,24 także: pojęli, zrozumieli

*9,25 także: opanowany

**9,25 także: wieniec, nagrodę

*9,27 także: niewłaściwy

10. Nie chcę też, bracia, abyście nie wiedzieli, że wszyscy nasi przodkowie byli pod obłokiem oraz wszyscy przeszli przez morze. ² Także wszyscy zostali zanurzeni * względem Mojżesza w obłoku oraz w morzu. ³ Wszyscy też zjedli tą samą strawę duchową, ⁴ oraz wszyscy wypili ten sam napój duchowy; bowiem pili z duchowej, towarzyszącej im Skały, a tą Skałą był Chrystus. ⁵ Ale Bóg nie nabrał upodobania w większej ich części, gdyż zostali położeni trupem na pustkowiu. ⁶ A te sprawy są naszymi wzorami *, byśmy nie byli tymi, co pragną zgubnych ** rzeczy, tak jak oni pragnęli. ⁷ Nie stawajcie się też bałwochwalcami jak niektórzy z nich, skoro jest napisane: Usiadł lud, aby zjeść i wypić oraz wstali się bawić. II Mojżesza 32,6 ⁸ Ani nie popełniajmy cudzołóstwa *, jak niektórzy z nich cudzołożyli i padło jednego dnia dwadzieścia trzy tysiące. IV Mojżesza 25,1 - 8 ⁹ Ani nie wystawiajmy na próbę Chrystusa, jak niektórzy z nich wystawiali i byli zgładzeni na skutek węży. IV Mojżesza 21,6 ¹⁰ Ani nie narzekajcie, jak niektórzy z nich narzekali i zginęli na skutek niszczyciela. IV Mojżesza 14,36 ¹¹ A to wszystko zdarzyło się im dla wzoru oraz zostało napisane w celu naszego napomnienia; napomnienia tych, do których przyszły końce wieków. ¹² Wobec tego ten, kto uważa, że mocno stoi, niech się troszczy aby nie upadł. ¹³ Jeszcze nie ogarnęło was doświadczenie, chyba, że ludzkie; ale wierny jest Bóg, który nie pozwoli, abyście zostali doświadczani ponad to, co jesteście w stanie unieść; ale wraz z doświadczeniem sprawi też wyjście, byście zdołali je wytrzymać.

¹⁴ Dlatego, moi umiłowani, uciekajcie od bałwochwalstwa. ¹⁵ Jako mądrym mówię; wy rozsądźcie, co mówię. ¹⁶ Czyż kielich błogosławieństwa, którym wielbimy Boga, nie jest wspólnotą krwi Chrystusa? Czyż chleb, który łamiemy, nie jest wspólnotą ciała Chrystusa? ¹⁷ Ponieważ przez jeden chleb - wielu jest w Ciele; bo wszyscy jesteśmy częścią * z powodu tego jednego chleba. ¹⁸ Patrzcie na Israela według ciała wewnętrznego; czyż ci, którzy jedzą ofiary, nie są wspólnikami ołtarza? ¹⁹ Co zatem, mówią? Że wizerunek jest czymś? Lub, że to, co ofiarowane wizerunkom, jest czymś? ²⁰ Nie. Ale, że to, co poganie składają na ofiarę, składają na ofiarę demonom, a nie Bogu; a nie chcę abyście byli wspólnikami demonów. ²¹ Nie możecie pić kielicha Pana oraz kielicha demonów; nie możecie być częścią stołu Pana i stołu demonów. ²² Czy mamy wzbudzać gniew Pana? Czy jesteśmy od Niego mocniejsi?

²³ Wszystko mi wolno, ale nie wszystko jest pożyteczne; wszystko mi wolno, ale nie wszystko buduje. ²⁴ Niech nikt nie szuka swojego, ale każdy drugiego. ²⁵ Jedzcie wszystko, co jest sprzedawane w sklepach mięsnych, nic nie badając przez sumienie. ²⁶ Bo Pana jest ziemia i jej zawartość. ²⁷ Jeśli ktoś z niewierzących was zaprasza, a chcecie iść, jedzcie wszystko, co wam jest podawane, nic nie oceniając przez sumienie. ²⁸ Ale jeśliby ktoś wam powiedział: To jest ofiarowane wizerunkom - nie jedzcie z powodu tego, który to oznajmił oraz sumienia; ponieważ Pana jest ziemia i jej zawartość. ²⁹ Ale mówię - nie twojego sumienia, ale tego drugiego; bo czemu moja wolność ma być oceniana przez inne sumienie? ³⁰ Skoro ja z przychylnością * spożywam, dlaczego zostaję spotwarzany za to, za co ja jestem wdzięczny? ³¹ Czy więc, jecie, czy pijecie, czy cokolwiek czynicie, wszystko czyńcie ku chwale Boga. ³² Nie bądźcie gorszącymi dla Żydów, Greków i dla zgromadzenia wybranych Boga. ³³ Jak i ja, wszystkim się podobam we wszystkim, nie szukając swego pożytku, ale pożytku wielu, aby mogli zostać zbawieni.

*10,2 także: ochrzczeni

*10,6 także: odbiciami, znakami

**10,6 także: złych, podłych, obelżywych

*10,8 duchowego (bałwochwalstwa) i cielesnego

*10,17 także: jesteśmy uczestnikami, mamy udział, należymy, jemy wspólnie

*10,30 także: łaską

11. Stawajcie się moimi naśladowcami, tak jak i ja Chrystusa. ² Ale pochwalam was, bracia, że pamiętacie wszystkie moje sprawy, tak jak wam przykazałem oraz zatrzymujecie * nauki. ³ I chcę abyście wiedzieli, że głową każdego mężczyzny jest Chrystus, a głową niewiasty - mąż, a głową Chrystusa - Bóg. ⁴ Każdy mężczyzna, który się modli lub prorokuje mając na głowie nakrycie - przynosi ujmę * swej głowie. ⁵ Zaś każda niewiasta, która się modli lub prorokuje z odkrytą głową - przynosi ujmę swojej głowie; bo to jest jedno i to samo z ogoleniem. ⁶ Gdyż jeśli niewiasta się nie nakrywa - niech się też i ostrzyże; zaś jeśli haniebnym jest dla kobiety być ostrzyżoną i ogoloną - niech się nakrywa. ⁷ Mężczyzna nie powinien sobie nakrywać głowy, będąc obrazem * i chwałą ** Boga; a niewiasta jest chwałą mężczyzny. ⁸ Ponieważ nie mężczyzna jest z kobiety, ale kobieta z mężczyzny; ⁹ bo nie mężczyzna został stworzony z powodu * kobiety, ale kobieta z powodu * mężczyzny. ¹⁰ Przez to niewiasta - z powodu głowy - powinna mieć oznakę władzy dla aniołów. ¹¹ Jednakże i ^TR mężczyzna bez kobiety, i kobieta bez mężczyzny są w Panu. ¹² Bo właśnie, jak kobieta z mężczyzny, tak i mężczyzna dla kobiety; a wszystko z Boga. ¹³ W was samych rozsądźcie; czy stosownym jest dla kobiety modlić się do Boga bez nakrycia? ¹⁴ I sama, wrodzona skłonność was ^TR uczy, że jeśli mężczyzna zapuszcza włosy, jest mu to zniesławieniem; ¹⁵ a jeżeli niewiasta zapuszcza włosy, jest to jej wspaniałością. Gdyż włos dany jest jej z powodu szaty. ¹⁶ Zaś jeśli ktoś uznaje za słuszne być kłótliwym *, my takiego zwyczaju nie mamy, ani zgromadzenie wybranych Boga.

¹⁷ A to polecając, nie pochwalam was, ponieważ nie ku doskonalszemu, ale ku gorszemu się schodzicie. ¹⁸ Bo przede wszystkim słyszę, że między wami - tymi, co się schodzicie w zborze – powstają rozłamy, i w jakiejś części w to wierzę. ¹⁹ Gdyż muszą być pośród was podziały *, aby ci wiarygodni ** mogli stać się widocznymi między wami. ²⁰ Zatem wy, gdy się schodzicie na to samo, nie jest to spożycie Wieczerzy Pańskiej. ²¹ Bo każdy się prześciga w zjadaniu swojej wieczerzy i jeden łaknie, a drugi jest pijany. ²² Jakże to? Czy nie macie domów do jedzenia i picia? Albo gardzicie zgromadzeniem wybranych Boga oraz zawstydzacie tych, co nie mają? Co mam wam powiedzieć? Mam was pochwalić? W tym nie pochwalam. ²³ Gdyż ja przejąłem od Pana to, co i wam przekazałem, że Pan Jezus wśród owej nocy, której był wydawany *, wziął chleb, ²⁴ podziękował, złamał oraz powiedział: Bierzcie *, jedzcie, to jest moje, za was łamane ciało; to czyńcie na moją pamiątkę. ²⁵ Podobnie i kielich - po spożyciu wieczerzy - mówiąc: Ten kielich jest Nowym Przymierzem * w mojej krwi; to wywołajcie, ilekroć na moją pamiątkę pijecie. ²⁶ Bowiem ilekroć byście jedli ten chleb oraz pili ten kielich - śmierć Pana zwiastujecie, aż do czasu, którego przyjdzie.

²⁷ Wobec tego, kto by jadł ten chleb, albo pił kielich Pana niegodnie *, będzie winien ciała i krwi Pana. ²⁸ Zaś człowiek niech próbuje samego siebie i niech tak tylko je z tego chleba oraz pije z tego kielicha. ²⁹ Bo jedząc i pijąc niegodnie, je i pije dla siebie potępienie *, nie rozróżniając ciała Pana. ³⁰ Przez to jest między wami wielu nędznych *, chorych oraz dość liczni zasypiają **. ³¹ A jeśli sami siebie rozsądzamy * - nie jesteśmy oceniani. ³² Zaś będąc oceniani przez Pana - jesteśmy wychowywani *, byśmy nie mogli zostać potępieni ze światem. ³³ Wobec tego, moi bracia, schodząc się dla zjedzenia, czekajcie jedni na drugich. ³⁴ A jeśli ktoś łaknie, niech je w domu, byście się nie schodzili dla oceny. Zaś inne sprawy uporządkuję, kiedy przyjdę.

*11,2 także: rozumiecie

*11,4 także: hańbi, zawstydza

*11,7 także: wyobrażeniem

**11,7 także: dobrym imieniem, zaszczytem, wspaniałością

*11,9 także: dla

*11,16 także: lubiącym wygrywać, ambitnym

*11,19 także: stronnictwa, odłamy

**11,19 także: godni przyjęcia, mili, doświadczeni

*11,23 także: podawany do sądu, wtrącony do więzienia, oddany w ofierze

*11,24 także: przyjmijcie, ogarnijcie, zrozumcie

*11,25 także: testamentem, umową, układem

*11,27 także: bezwartościowo

*11,29 także: oskarżenie, sąd, skazanie

*11,30 także: słabych

**11,30 także: umierają

*11,31 także: oddzielamy

*11,32 także: uczeni, ćwiczeni, karceni, poprawiani

12. Bracia, ale nie chcę, abyście ^TR nie wiedzieli odnośnie duchowych rzeczy. ² Wiecie, że kiedy byliście poganami, byliście kierowani do niemych wizerunków, jakby będąc prowadzeni do więzienia. ³ Dlatego wyjaśniam wam, że nikt z tych, co mówią w Duchu Boga nie mówi: Jezus jest przekleństwem *. Także nikt nie może powiedzieć: Jezus jest Panem - lecz tylko w Duchu Świętym.

⁴ Ale są podziały darów, zaś Duch ten sam; ⁵ oraz różne są podziały służb, ale Pan ten sam. ⁶ Są też podziały czynów, ale ten sam Bóg, który działa wszystko we wszystkim. ⁷ A każdemu dawane jest objawienie Ducha, stosownie do współkorzyści *. ⁸ Bo jednemu dawane jest przez Ducha słowo mądrości; a drugiemu - w zgodzie z tym samym Duchem - słowo wyższego poznania. ⁹ Jednemu ufność w tym samym Duchu, a innemu dary uzdrawiań w tym Duchu. ¹⁰ Jednemu czyny mocy *, drugiemu prorokowanie, a innemu rozróżnianie duchów; zaś jeszcze innemu rodzaj języków, a drugiemu tłumaczenie języków. ¹¹ A to wszystko wykonuje jeden i ten sam Duch, który odrębnie każdemu rozdziela, jak sobie życzy.

¹² Gdyż tak jak ciało jest jedno, a ma wiele członków, zaś wszystkie członki jednego ciała, będąc licznymi, są jednym ciałem - tak i Chrystus. ¹³ Bo i my wszyscy w jednym Duchu zostaliśmy zanurzeni * w jedno Ciało, czy to Żydzi, czy Grecy **; czy to niewolnicy, czy wolni; oraz wszyscy zostaliśmy napojeni względem jednego Ducha. ¹⁴ Ponieważ i ciało nie jest jednym członkiem, ale wieloma. ¹⁵ Jeśli noga by powiedziała: Ponieważ nie jestem ręką, nie jestem z ciała; czyż według tego nie jest z ciała? ¹⁶ A jeśli ucho by powiedziało: Ponieważ nie jestem okiem, nie jestem z ciała; czyż według tego nie jest z ciała? ¹⁷ Gdyby całe ciało było okiem, gdzie byłby słuch? A gdyby wszystko było słuchem, gdzie byłby węch? ¹⁸ Wobec tego, Bóg ustanowił członki w ciele jak zechciał, każdy jeden z nich. ¹⁹ Zaś jeśli wszystkie byłyby jednym członkiem, gdzież byłoby ciało? ²⁰ Zatem teraz jest wiele członków, a jedno ciało. ²¹ Ale oko nie może powiedzieć ręce: Nie potrzebuję ciebie; lub głowa z kolei nogom: Nie potrzebuję was. ²² A członki ciała wydające się być nędznymi, są dużo bardziej konieczne *; ²³ a te, które uważamy, że są małowartościowymi dla ciała - obdarzamy większym zaszczytem; a te nieprzyzwoite - obdarzone są naszą większą troską o przyzwoitość. ²⁴ Gdyż nasze porządne członki nie mają takiej potrzeby. Lecz Bóg tak ukształtował Ciało, że temu, co jest słabszym dał większą wartość, ²⁵ aby nie było rozdarcia * w Ciele, ale aby członki troszczyły się same o siebie. ²⁶ Zatem gdy cierpi * jeden członek - tego samego doznają wszystkie członki; kiedy zostaje wyniesiony jeden członek - wespół się radują wszystkie członki.

²⁷ Zaś wy jesteście Ciałem Chrystusa, a z osobna członkami. ²⁸ Ale w zgromadzeniu wybranych Bóg sobie ustanowił *: Najpierw apostołów **, po drugie proroków ***, po trzecie nauczycieli, następnie dysponujących przejawami mocy Boga ****, następnie darami uzdrawiania, pomocy, kierowania, gatunków języków. ²⁹ Czy wszyscy są apostołami? Czy wszyscy prorokami? Czy wszyscy nauczycielami? Czy wszyscy dysponują przejawami mocy Boga? ³⁰ Czy wszyscy mają dary uzdrawiania? Czy wszyscy mówią językami? Czy wszyscy tłumaczą? ³¹ Ale gorliwie się ubiegajcie o jeszcze znaczniejsze dary łaski. Nadto pokazuję wam drogę do doskonałości.

*12,3 także: osobą przeklętą

*12,7 w manuskryptach - imiesłów czasownika: zgromadzać razem, cierpieć razem, pomagać, współdziałać

*12,10 także: cuda

*12,13 także: ochrzczeni

**12,13 w szerszym znaczeniu: poganie

*12,22 także: bliskie, spokrewnione

*12,25 także: rozłamu, niezgodności poglądów

*12,26 także: doświadcza czegoś

*12,28 także: wyznaczył, ustalił, zdeponował

**12,28 co znaczy: wysłanników Boga, posłów

***12,28 co znaczy: przekazujących wolę Boga

****12,28 także: cudami

13. Gdybym mówił językami ludzi oraz aniołów, a miłości bym nie miał, stałbym się jak brzęczące pieniądze, albo cymbał wznoszący brzmienie o la, la. ² I jeśli miałbym prorokowanie oraz znał wszystkie tajemnice, i całe wyższe poznanie, i choćbym miał całą wiarę, tak, aby góry przenosić, a miłości bym nie miał - byłbym niczym. ³ I choćbym rozdał na żywność cały swój majątek, i choćbym wydał moje ciało, aby się wypaliło, a miłości bym nie miał - nic bym nie był sobie pożyteczny *. ⁴ Miłość jest cierpliwa *, jest życzliwa **; miłość nie jest zazdrosna ***; miłość nie jest chełpliwa, nie nadyma się; ⁵ nie zachowuje się niewłaściwie, nie szuka swego, nie jest zapalczywa *, nie liczy zła; ⁶ nie cieszy się z powodu niesprawiedliwości, ale cieszy się prawdą. ⁷ Wszystko odpiera *, wszystkim ufa **, wszystkiego oczekuje ***, wszystko zostawia w tyle ****. ⁸ Miłość nigdy nie upada *. Zaś, czy to prorokowania - zostaną zniesione; czy to języki - zatrzymają się; czy to szukanie wiedzy - zostanie zaniedbane. ⁹ Bowiem po części poznajemy oraz po części prorokujemy; ¹⁰ zaś kiedy przyjdzie doskonałe, to po części zostanie zaniedbane. ¹¹ Kiedy stałem się dzieckiem, mówiłem jak dziecko, myślałem jak dziecko, wnioskowałem jak dziecko; a kiedy stałem się mężczyzną, zaniedbałem te przymioty dziecka. ¹² Gdyż teraz widzimy jakby pośród zwierciadła, w zagadce - ale wtedy twarzą przy twarzy. Teraz poznaję po części - ale wtedy poznam jak też zostałem poznany. ¹³ A teraz trwa wiara *, nadzieja, miłość - te trzy; ale większa wśród nich jest miłość.

*13,3 także: miałbym korzyści

*13,4 także: wytrwała

**13,4 także: litościwa, współczująca

***13,4 także: nie współzawodniczy

*13,5 także: zagniewana, oburzona

*13,7 także: wytrzymuje, zatrzymuje, ukrywa

**13,7 także: wierzy, jest przekonana

***13,7 także: spodziewa się, pokłada nadzieję

****13,7 także: wytrzymuje, znosi cierpliwie, stawia czoło

*13,8 także: traci niczego, oddala się, jest wypędzona

*13,13 także: ufność, dowód, świadectwo

14. Ubiegajcie się * o miłość, ubiegajcie się gorliwie ** o duchowe, a bardziej by prorokować. ² Gdyż kto mówi językiem, nie mówi ludziom, lecz Bogu; nikt bowiem nie pojmuje, a on Duchem mówi tajemnice. ³ Zaś ten, co prorokuje wieści ludziom budowlę, zachętę i pocieszenie. ⁴ Kto mówi językiem - samego siebie buduje; zaś ten, co prorokuje - buduje zgromadzenie wybranych. ⁵ A chcę, byście ^TR wszyscy mówili językami, ale bardziej abyście prorokowali; gdyż kto prorokuje jest większy niż ten, który mówi językami; chyba żeby tłumaczył, by zbór odebrał budowanie.

⁶ A tymczasem, bracia, w czym bym was wspomógł, gdybym do was przyszedł i mówił językami, jeśli bym wam tego nie powiedział, czy to przez objawienie, czy to przez wyższe poznanie, czy to przez naukę? ⁷ Wszak i nieżywe instrumenty, które wydają głos, czy to aulos *, czy kitara **, jeśli nie dadzą rozróżnienia dźwiękom, jak zostanie poznane to granie na aulosie, czy granie na kitarze? ⁸ Bądź jeśli trąba wyda nieznany głos, kto będzie gotowym do bitwy? ⁹ Także i wy, jeśli przez mowę nie wydajecie zrozumiałego słowa, jak zostanie poznane co jest mówione? Będziecie takimi, co mówią tylko do powietrza. ¹⁰ Tak liczne - jeśli napotykacie - są gatunki głosów na świecie i nikt nie jest milczący. ¹¹ Zatem jeśli nie znam znaczenia głosu, będę dla mówiącego cudzoziemcem, oraz Ten, który we * mnie mówi - cudzoziemcem. ¹² Tak też wy, skoro jesteście zwolennikami istot duchowych, szukajcie tego, byście obfitowali ku budowie zgromadzenia wybranych. ¹³ Dlatego kto mówi językiem - niech się modli, aby mógł także tłumaczyć. ¹⁴ Bo jeśli się modlę językiem, modli się mój duch, zaś mój rozum jest bez owocu. ¹⁵ Zatem, co się dzieje? Będę się modlił duchem, ale będę się także modlił rozumem; będę śpiewał duchem, ale będę także śpiewał rozumem. ¹⁶ Bo jeśli wysławiasz Boga w duchu, jakże ten, co zajmuje miejsce prostego człowieka, na twoje dziękczynienie powie "Amen"; skoro nie wie, co mówisz? ¹⁷ Gdyż ty, rzeczywiście, pięknie dziękujesz, ale drugi nie jest budowany. ¹⁸ Dziękuję mojemu Bogu, że więcej od was wszystkich mówię językami. ¹⁹ Ale w zborze chcę powiedzieć pięć słów moim rozumem, abym i innych pouczył - niż dziesięć tysięcy słów w języku.

²⁰ Bracia, nie stawajcie się dziećmi umysłem, lecz bądźcie dziecinni w występku *; zaś rozumem stawajcie się dorosłymi. ²¹ W Prawie jest napisane: Będę mówił temu ludowi przez mówiących obcym językiem oraz przez obce wargi, a oni i tak mnie nie wysłuchają, mówi Pan. Izajasz 28,11 ²² Dlatego języki nie są za znak dla wierzących - ale dla niewierzących; a prorokowanie nie jest dla niewierzących - ale dla wierzących. ²³ Zatem, gdy na to samo miejsce zejdzie się cały zbór i wszyscy by mówili językami, a weszliby prości ludzie lub niewierzący, czy nie powiedzą, że szalejecie? ²⁴ Zaś jeśliby wszyscy prorokowali, a wszedłby ktoś niewierzący, albo prosty człowiek, wtedy przy wszystkich jest badany oraz przy wszystkich jest oceniany, ²⁵ a jego ukryte sprawy serca stają się jawne. Więc upadnie na twarz oraz pokłoni się Bogu, oznajmiając: Zaiste, Bóg jest w was.

²⁶ Zatem co się dzieje, bracia? Kiedy się schodzicie, niech każdy ma psalm, ma nauczanie, ma język, ma objawienie, ma tłumaczenie; a wszystko niech się dzieje ku budowaniu. ²⁷ Czy też niech ktoś mówi językiem - ze dwóch, albo najwięcej trzech - i to na przemian, a jeden niech tłumaczy. ²⁸ Ale jeśliby nie było tłumacza, niech milczy w zborze; a niech mówi samemu sobie i Bogu. ²⁹ Zaś prorocy niech mówią dwaj lub trzej, a inni niech rozstrzygają. ³⁰ Ale jeśli innemu, który siedzi, coś by zostało objawione, ten pierwszy niech milczy. ³¹ Gdyż wszyscy po kolei ^TR możecie prorokować, aby się wszyscy mogli uczyć oraz wszyscy mogli być pocieszeni *; ³² a duchy proroków są posłuszne prorokom. ³³ Bo Bóg nie jest Bogiem nieładu *, ale pokoju; podobnie jak we wszystkich świętych zgromadzeniach wybranych.

³⁴ Wasze niewiasty niech milczą * w zborach, gdyż nie jest dozwolone im gadać **; ale niech będą podporządkowane, tak jak i Prawo mówi. ³⁵ Zaś jeśli chcą się coś nauczyć, niech się w domu dopytują własnych mężów; bo hańbiące jest dla niewiasty gadać w zborze. ³⁶ Czy od was wyszło Słowo Boga? Czy tylko do was przyszło? ³⁷ Jeśli ktoś uważa, że jest prorokiem lub duchowym *, niech uznaje, że to, co wam piszę, jest poleceniem Pana. ³⁸ Zaś jeśli ktoś nie poznaje - nie jest tym, który wie. ³⁹ Wobec tego, bracia, ubiegajcie się gorliwie aby prorokować oraz nie zabraniajcie mówić językami. ⁴⁰ Ale wszystko niech się dzieje godnie i według porządku.

*14,1 także: gońcie, idźcie za, dążcie

**14,1 także: pożądajcie, zazdrośćcie

*14,7 rodzaj klarnetu

**14,7 rodzaj liry

*14,11 także: za pomocą, przy

*14,20 także: złośliwości, złym obyczaju

*14,31 także: wezwani, zaproszeni, zachęceni, pobudzeni; błagać

*14,33 także: anarchii, rozruchów, niepokoju

*14,34 także: są spokojne, ciche

**14,34 także: bajać, pleść, gawędzić, mówić

*14,37 czyli posiadającym inny dar Ducha Świętego

15. Wyjaśniam wam, bracia, tą Ewangelię, którą wam ogłosiłem; którą też przyjęliście i w której mocno stoicie. ² Przez którą także jesteście zachowani przy życiu *, jeżeli rozumiecie ** jaką racją ogłosiłem wam Dobrą Nowinę, chyba że uwierzyliście bez powodu ***. ³ Ponieważ wśród pierwszych spraw przekazałem wam to, co otrzymałem *, że Chrystus umarł za nasze winy ** według Pism; ⁴ że został pogrzebany i że według Pism - jest wskrzeszony w trzecim dniu; ⁵ że dał się widzieć Kefasowi, potem dwunastu. ⁶ Następnie dał się widzieć ponad pięciuset braciom naraz, z których większość pozostaje na miejscu aż do teraz, a niektórzy zasnęli *. ⁷ Potem dał się widzieć Jakóbowi, następnie wszystkim apostołom. ⁸ A ostatniemu ze wszystkich, jakby przedwcześnie urodzonemu płodowi, dał się widzieć i mnie. ⁹ Ponieważ ja jestem najmniejszym z apostołów; co nie jest odpowiedni *, aby być nazywany apostołem, bo prześladowałem zgromadzenie wybranych Boga. ¹⁰ Ale z łaski Boga jestem kim jestem, a Jego łaska względem mnie nie stała się bezowocna. Gdyż od nich wszystkich daleko bardziej pracowałem; chociaż nie ja - ale ta łaska Boga, która jest ze mną. ¹¹ Więc czy to ja, czy to oni, tak tylko głosimy oraz tak uwierzyliście.

¹² Ale skoro jest głoszony Chrystus oraz to, że został wskrzeszony z martwych, jakże niektórzy z was mówią, że nie dzieje się powstanie umarłych? ¹³ Bo jeśli się nie dzieje powstanie umarłych, także Chrystus nie jest wskrzeszony. ¹⁴ Zaś jeśli Chrystus nie został wskrzeszony, wtedy bezowocne będzie nasze głoszenie i bezowocna nasza wiara. ¹⁵ Ale też jesteśmy ujawniani jako fałszywi świadkowie Boga, ponieważ zaświadczyliśmy w stosunku do Boga, że wskrzesił Chrystusa, którego nie wskrzesił, skoro właśnie umarli nie zostają wskrzeszani. ¹⁶ Jeśli umarli nie są wskrzeszani, także Chrystus nie został wskrzeszony. ¹⁷ Zaś jeśli Chrystus nie został wskrzeszony, pusta * jest wasza wiara, żyjecie ** jeszcze w waszych grzechach. ¹⁸ Wtedy także zginęli ci, którzy zasnęli w Chrystusie. ¹⁹ Jeśli mamy nadzieję w Chrystusie tylko w tym życiu, jeszcze bardziej wzbudzamy litość od wszystkich ludzi.

²⁰ Ale Chrystus został wskrzeszony z martwych, stając się pierwociną * tych, co zasnęli. ²¹ Bo skoro przez człowieka - śmierć, przez Człowieka także powstanie umarłych. ²² Gdyż jak w Adamie wszyscy umierają, tak też w Chrystusie wszyscy będą przywróceni do życia *. ²³ A każdy w swoim porządku; jako pierwocina - Chrystus, następnie ci, którzy są Chrystusa w jego przyjściu *. ²⁴ Potem przyjdzie spełnienie, gdy odda Królestwo Bogu Ojcu, kiedy zniesie każdą władzę *, każdy urząd ** i moc. ²⁵ Bo On musi królować, dopóki nie położy wszystkich nieprzyjaciół pod jego nogi. ²⁶ A ostatnim nieprzyjacielem, który obróci się wniwecz, będzie śmierć. ²⁷ Gdyż wszystko poddał pod jego nogi. A kiedy powiedział, że wszystko jest mu poddane, oczywiste będzie, że oprócz Tego, który mu wszystko poddał. Psalm 8,7 ²⁸ Zaś gdy mu wszystko zostanie poddane, wtedy i sam Syn zostanie poddany Temu, który mu wszystko poddał, aby Bóg mógł być wszystko we wszystkim.

²⁹ A co uczynią ci, którzy się chrzczą dla * umarłych? Jeśli umarli w ogóle nie są wskrzeszani, dlaczego się chrzczą dla * umarłych? ³⁰ Dlaczego i my cały czas się narażamy? ³¹ W ciągu dnia umieram na waszą chlubę, którą mam w Jezusie Chrystusie, naszym Panu. ³² Jeśli, na wzór niewolnika, walczyłem w Efezie z dzikimi zwierzętami * - jaką mam korzyść, jeśli umarli nie są wskrzeszani? Zjedzmy i wypijmy, bo jutro umieramy. ³³ Nie błądźcie. Złe nauczanie * niszczy zbawienny ** charakter ***. ³⁴ Ocknijcie się prawnie * i nie grzeszcie **; gdyż niektórzy mają nieznajomość Boga; na zawstydzenie wam to mówię.

³⁵ Ale powie ktoś: Jak są wskrzeszani umarli? A w jakim ciele chodzą? ³⁶ O nierozsądny! Co ty siejesz, nie jest ożywiane, jeżeli wpierw nie umrze. ³⁷ I co siejesz? Nie siejesz ciała, które ma powstać, lecz siejesz nagie ziarno; jeśli się zdarzy zboża, lub któregoś z pozostałych nasion. ³⁸ A Bóg daje mu ciało jakie zechciał; każdemu z nasion jego własne ciało. ³⁹ Nie każda cielesna natura * jest tym samym ciałem wewnętrznym *; gdyż inne jest ciało wewnętrzne ludzi, a inne ciało wewnętrzne bydła, inne ryb, inne też ptaków. ⁴⁰ Są także ciała niebiańskie i ciała ziemskie; ale inna jest przecież wspaniałość ciał niebiańskich, a inna ziemskich; ⁴¹ inna wspaniałość słońca, inna wspaniałość księżyca, a inna wspaniałość gwiazd; bowiem gwiazda od gwiazdy różni się w blasku.

⁴² W ten sposób jest także z powstaniem z umarłych. Jest siane w śmierci * - a jest wskrzeszane w nieśmiertelności **; ⁴³ jest siane we wzgardzie - a jest wskrzeszane w chwale; jest siane w bezsile - a jest wskrzeszane w mocy; jest siane ciało zmysłowe - a jest wskrzeszane ciało duchowe. ⁴⁴ Jest ciało zmysłowe i jest także ciało duchowe. ⁴⁵ Tak też jest napisane: Pojawił się pierwszy człowiek - Adam *, o duszy żyjącej, zaś ostatni Adam * o Duchu ożywiającym **. I Mojżesza 2,7 ⁴⁶ Ale duchowe nie jest pierwsze - lecz zmysłowe, a potem to duchowe. ⁴⁷ Pierwszy człowiek jest z ziemi, gliniany; drugi człowiek jest Panem z Nieba. ⁴⁸ Jaki jest ten gliniany - tacy są i ci gliniani; zaś jaki ten niebiański - tacy też ci niebiańscy. ⁴⁹ Jak nosiliśmy * obraz glinianego, tak też będziemy nosić obraz niebiańskiego.

⁵⁰ A to mówię, bracia, że cielesna natura i krew nie może odziedziczyć Królestwa Boga; ani ruina * nie odziedzicza niezniszczalności **. ⁵¹ Oto wam mówię tajemnicę: Nie wszyscy zaśniemy, ale wszyscy, w momencie, w oka mgnieniu, zostaniemy przemienieni * przy ostatecznej trąbie; ⁵² gdyż zatrąbi, oraz zmarli zostaną wskrzeszeni jako niezniszczalni, a my zostaniemy przemienieni. ⁵³ Bo to zniszczalne musi przyodziać niezniszczalność i to śmiertelne przyodziać nieśmiertelność. ⁵⁴ A kiedy to zniszczalne przyodzieje niezniszczalność i to śmiertelne przyodzieje nieśmiertelność, wtedy dokona się Słowo, które zostało napisane: Śmierć została pochłonięta dla * zwycięstwa. Izajasz 25,8 ⁵⁵ Śmierci, gdzie twoje żądło? Gdzie twe zwycięstwo, Kraino Umarłych? ⁵⁶ A żądłem śmierci jest grzech, a mocą * grzechu jest Prawo. ⁵⁷ Ale dzięki Bogu, który nam daje zwycięstwo przez Pana naszego Jezusa Chrystusa. ⁵⁸ Wobec tego moi umiłowani bracia, stawajcie się spokojni, niewzruszeni, zawsze obfitujący w Dziele Pana oraz tacy, co wiedzą, że wasz ból * nie jest daremny ** w Panu.

*15,2 także: wyratowani, wybawieni, uzdrowieni, przeprowadzeni bezpiecznie

**15,2 także: zatrzymujecie, pamiętacie

***15,2 także: przypadkowo, na oślep, nierozważnie

*15,3 także: przyjąłem, usłyszałem, upewniłem się, nauczyłem się, uznałem

**15,3 także: grzechy, błędy, przestępstwa; nadto: z powodu naszej ofiary za grzech, z powodu naszego zgładzenia grzechów

*15,6 także: umarli

*15,9 także: zdolny, dostateczny, znaczny

*15,17 także: bezużyteczna, próżna, głupia

**15,17 także: jesteście

*15,20 także: pierwszym owocem

*15,22 także: ocuceni, wskrzeszeni

*15,23 także: istnieniu, obecności

*15,24 także: stanowisko, państwo

**15,24 także: możność, siłę

*15,29 także: z powodu

*15,32 także: bestiami (może tu chodzić o walkę duchową z siłami zła; patrz: Efezjan 6,12)

*15,33 także: rozmowa; grono, społeczność

**15,33 także: dobry, pożyteczny, łaskawy

***15,33 także: zwyczaj, usposobienie

*15,34 także: w sposób prawny, sprawiedliwy; BG: ku sprawiedliwości

**15,34 także: błądźcie, chybiajcie celu

*15,39 także: osobowość oparta na cielesnej naturze

*15,42 także: zniszczeniu, ruinie, klęsce, zgubie, deprawacji

**15,42 także: niezniszczalności, uczciwości, szczerości

*15,45 co znaczy: człowiek/mężczyzna z ziemi

**15,45 także: przywracającym do życia, wskrzeszającym

*15,49 także: mieliśmy w sobie, mieliśmy na sobie

*15,50 także: zniszczenie, klęska, deprawacja

**15,50 także: nieskalania, nieśmiertelności

*15,51 także: przekształceni, odmienieni, zamienieni z coś na coś

*15,54 także: ku, w

*15,56 także: ilością; mnóstwem; znaczeniem słowa

*15,58 także: cierpienie, przykrość, zmęczenie

**15,58 także: bezwartościowy, bezowocny, nieskuteczny

16. A teraz o zbiórce dla świętych. Tak jak zorganizowałem w zborach Galacji, tak i wy uczynicie. ² W pierwszym dniu tygodnia, każdy z was - jeżeli mu się powodzi - gromadząc coś, niech to odłoży u siebie; aby zbiórki nie powstawały wtedy, gdy przyjdę. ³ Zaś kiedy się pojawię, tych, których uznacie za wskazane poślę przez listy, by odnieśli wasz dar do Jerozolimy. ⁴ A jeśli będzie należało, abym ja także szedł, to pójdą razem ze mną.

⁵ Przyjdę do was, gdy przejdę Macedonię; bowiem przechodzę Macedonię. ⁶ Zaś przy was może będę przebywał dłużej, lub nawet przezimuję, byście wy mnie odprowadzili, jeżeli gdzieś pójdę. ⁷ Gdyż nie chcę was teraz, w drodze zobaczyć, ponieważ spodziewam się, że zatrzymam się przy was na pewien czas, jeżeli Pan pozwoli. ⁸ A w Efezie zatrzymam się aż do Pięćdziesiątnicy *; ⁹ bo otwarły mi się wielkie i sprawne drzwi, lecz także liczni są przeciwnikami.

¹⁰ Zaś jeśli przyjdzie Tymoteusz, troszczcie się, aby przy was przebywał bez obawy, gdyż - jak i ja - wykonuje Dzieło Pana. ¹¹ Dlatego niech nikt go nie zlekceważy; ale odprowadźcie go w pokoju, by do mnie przyszedł, bo oczekuję go z braćmi.

¹² A o bracie Apollosie informuję, że bardzo go zachęcałem by do was przyszedł z braćmi; więc zapewne nie było wolą, by teraz przyszedł; ale przyjdzie kiedy będzie sposobność.

¹³ Czuwajcie, trwajcie w wierze, postępujcie jak mężczyźni, wzmacniajcie się. ¹⁴ Wszystkie wasze działania niech się dokonują w miłości.

¹⁵ Wzywam * was, bracia (bo znacie dom Stefanosa, że jest pierwociną Achai i że oddali siebie samych na służbę świętym), ¹⁶ byście takim i wy byli posłuszni, oraz każdemu, kto pomaga oraz się trudzi. ¹⁷ Cieszę się z powodu przybycia Stefanosa, Fortunata i Achaika, gdyż oni mi wypełnili waszą nieobecność. ¹⁸ Ponieważ dali wypocząć memu oraz waszemu duchowi; zatem rozpoznawajcie * takich.

¹⁹ Pozdrawiają was zbory Azji. Wielce, w Panu pozdrawia was Akwilas oraz Pryscylla, razem ze zborem w ich domu. ²⁰ Pozdrawiają was wszyscy bracia. Pozdrówcie jedni drugich przez święty pocałunek.

²¹ Pozdrowienie moją, Pawła ręką. ²² Jeśli ktoś nie kocha Pana, niech będzie osobą przeklętą. Marana tha *. ²³ Łaska Pana Jezusa Chrystusa pośród was. ²⁴ Moja miłość do was wszystkich w Jezusie Chrystusie. Amen.

*16,8 święta Szawuot

*16,15 także: proszę, zachęcam, pobudzam, pocieszam

*16,18 także: odkrywajcie, oceniajcie, uznawajcie

*16,22 co znaczy z aram.: Nasz Pan przychodzi (przyjdzie)